Starre, verkeersafhankelijke en adaptieve regeling
Een starre regeling (vasttijdregeling) draait vooraf berekende regelprogramma's, vaak verschillend naargelang het tijdstip van de dag. Ze is eenvoudig en voorspelbaar, maar kan niet inspelen op veranderingen in de vraag.
Een verkeersafhankelijke regeling gebruikt detectoren om groenfasen op één kruispunt te verlengen of over te slaan, binnen grenzen die de ontwerper vastlegt. Een adaptieve regeling gaat een stap verder: ze meet de vraag over een kruispunt of een heel netwerk en optimaliseert cyclustijd, groenverdeling en offsets tussen kruispunten naarmate de omstandigheden veranderen.
Hoe een adaptieve regeling werkt
- Detectie meet het verkeer: inductielussen, radar, video- of thermische camera's, en drukknoppen voor voetgangers en fietsers.
- Een optimalisatie-algoritme in de verkeersregelaar of in een centraal systeem schat wachtrijen en aankomsten in en past de regeltijden aan, cyclus per cyclus of seconde per seconde.
- Coördinatie verbindt naburige kruispunten, zodat pelotons voertuigen langs een corridor groen krijgen (groene golf).
- Veiligheidsregels komen altijd eerst: minimale groentijden, ontruimingstijden en conflictbewaking worden door de regelaar gegarandeerd, wat de optimalisatie ook beslist.
Bekende adaptieve strategieën zijn SCOOT en SCATS, en veel fabrikanten van verkeersregelaars bieden hun eigen adaptieve of zelfoptimaliserende functies aan.
Voorrang voor openbaar vervoer, hulpdiensten en fietsers
Voorrangsaanvragen kunnen komen van voertuigvolgsystemen, radio met kort bereik of C-ITS-berichten. De regelaar verlengt dan een groenfase of haalt die naar voren voor een naderende bus of tram, of maakt de weg vrij voor een voertuig van de hulpdiensten. Fietsers kunnen eerder of langer groen krijgen, bijvoorbeeld op basis van specifieke detectie.
Intelligente verkeersregelinstallaties zoals de Nederlandse iVRI publiceren ook hun regeltijden (C-ITS SPaT/MAP-berichten), zodat voertuigen en apps kunnen anticiperen op de volgende wissel.
Normen en integratie
Verkeersregelaars worden ontworpen en getest volgens Europese normen zoals EN 12675 (functionele veiligheid van verkeerslichtenregelaars) en EN 50556 (verkeerslichteninstallaties). De communicatie met centrale systemen verloopt via open protocollen zoals OCIT, NTCIP of UTMC. Met open interfaces kunnen bestaande regelaars vaak stap voor stap op een nieuw centraal of adaptief systeem worden aangesloten in plaats van allemaal tegelijk te worden vervangen.
Wanneer is een adaptieve regeling zinvol?
- Corridors en netwerken waar de vraag sterk varieert in de loop van de dag of van dag tot dag.
- Kruispunten met openbaarvervoerlijnen die betrouwbare voorrang nodig hebben.
- Steden die het verkeer actief willen sturen vanuit een verkeerscentrale, bijvoorbeeld tijdens evenementen of wegenwerken.
- Locaties waar vaste regelprogramma's verouderd zijn en duur om handmatig actueel te houden.
Een voorafgaande studie of een verkeersmodel toont of een adaptieve regeling, betere vaste programma's of een combinatie de juiste keuze is voor een specifiek netwerk.
Onderhoud en prestatiebewaking
Een verkeerslichteninstallatie presteert alleen zoals ontworpen als de detectie werkt. Defecte lussen of verkeerd gerichte camera's laten een regelaar ongemerkt terugvallen op noodprogramma's. Bewaking op afstand van alarmen en detectorstatus, preventief onderhoud en periodieke evaluatie van de regeltijden houden de installatie na de inbedrijfstelling doeltreffend.
Gelogde gegevens van de regelaar — groentijden, wachttijden, afgehandelde voorrangsaanvragen — maken het ook mogelijk na te gaan of de projectdoelstellingen gehaald worden en waar bijsturing nodig is.
Hoe Urbiflow helpt
We ontwerpen regelprogramma's en detectie, selecteren en configureren verkeersregelaars van toonaangevende fabrikanten, integreren ze met centrale en adaptieve systemen, en testen en nemen de installatie in bedrijf. Daarna onderhouden we ze met afgesproken serviceniveaus. Bekijk onze productvoorbeelden voor een stedelijke kruispuntregelaar, adaptieve corridorregeling en oversteekplaatsen voor voetgangers en fietsers.
Relevant voor: Steden en gemeentenWegbeheerdersAannemers en EPC-bedrijven